Երևանն ու ես դեպի Եվրոպա ճանապարհին
Նոյեմբերի վերջը Երևանը դիմավորեց առերևույթ մի մեծ փոփոխությամբ. պատկերացնո՞ւմ եք, երթուղային տաքսիներն արդեն կանգնում են միայն կանգառներում: Գոնե քաղաքի կենտրոնում:-) Իսկ 17 թաղամասից Հալաբյան գործում են նախկին կանոնները: Մի պարզ պատճառով` այնտեղ կանգառներ չկան:
Ինչպես շատ հաճախ, Հայաստանում որոշումներն ու օրենքները գործում են “տեղ-տեղ”:-) Ծխելու մասին օրենքը հիշում եք: Նույն այդ երթուղային տաքսիներում կարելի է տեսնել մոտավորապես նման տեքստով մի հայտարարություն` փակցրած ապակու վրա շատ անհարմար մի տեղ, որն անընդհատ խանգարում է դուրս նայել. “Խնդրեք վարորդին անջատել ծխախոտը”: Դեռ չեմ հանդիպել ինչ-որ մեկին, որ փորձի դա անել, թեև անկեղծ ասած, սակավ է նաև այն վարորդների թիվը, որոնք ծխում են վարելու ընթացքում: Քանի որ ես սովորաբար վերջին կանգառից եմ նստում, վարորդները ծխում են մինչև վարելը, այն էլ մի մասը` դրսում:
Եվ վերջին “քաղաքակիթ” նորամուծությունը. ամռանը ջեռուցման գովերգված համակարգերից մեկն անցկացրեցինք տանը: Չէ, չեմ դժգոհում, տունը դեռևս տաք է:-) Բայց արդեն մի քանի օր է, խողովակներից մեկից ջուր է հոսում: Երեկ եղբայրս փորձում է լուծել խնդիրը. վերցնում է երաշխիքի քարտը ու զանգում նշված համարով: Արձագանքը` “Համարը գոյություն չունի”: Բացում ենք աշխատանքների հանձնման/ընդունման պայմանագիրը: Կան կատարողների անունները, բայց ոչ հեռախոսահամարները:-) Այսօր փորձելու ենք անձամբ գնալ այն խանութը, որտեղից այդ ամենը գնվել է:
Մի խոսքով, շարժվում ենք դեպի Եվրոպա, բայց ինչ-որ շաաատ ծուռ քայլերով: “Կառավարում” հասկացության գրեթե իսպառ բացակայություն բոլոր մակարդակներում: Կառավարումը մեզ մոտ փոխարինվում է “Ախպեր ջան, բա ո՞նց անենք, էս հարցը լուծենք” մոտեցմամբ: Ու կարծես թե փոփոխության պատրաստ չեն ոչ ներքևինները, ոչ վերևինները: Եթե իսկապես Եվրոպա ենք ուզում (ես դեռ կասկածում եմ, թե մեր ժողովուրդը հասկանում է, թե դա ինչ է) հսկայական աշխատանք ունենք անելու, նաև ներքևներում: Ցավոք, Եվրոպան ընկալվում է միայն որպես “լավ ապրելու տեղ”, իսկ թե ինչն է այդ “լավ ապրելու” հիմքում, մենք դեռ լավ չենք պատկերացնում: Որ “լավ ապրելու” համար պետք է երթուղայինից իջնել ու քայլել մի քանի մետր, ոչ թե բարձրաձայն դժգոհել վարորդի անհարգալից վերաբերմունքից, որ պետք է այնումենայնիվ վարորդին ասել, որ պետք չի ծխել, որովհետև դա արգելվում է օրենքով, և ոչ թե լռել, որովհետև “Հա, մարդ ա էլի, ծխում ա, թող ծխի”, որ երաշխիք տալիս, պետք է պատրաստ լինել կատարել խոստումը, հակառակ դեպքում “վստահելի գործընկերոջից” անմիջապես վերածվում ես սովորական չարչիի, որը հատուկ է Արևելքին, ոչ Եվրոպային (չէ, թյուր կարծիք թող չստեղծվի, թե ես գերադասում եմ մեկը մյուսից, ուղղակի չեմ գերադասում ինքնախաբեությունն ու ձևացնելը), սա դեռ մենք չենք ներմուծել մեր առօրյան:
Ինչպես շատ հաճախ, Հայաստանում որոշումներն ու օրենքները գործում են “տեղ-տեղ”:-) Ծխելու մասին օրենքը հիշում եք: Նույն այդ երթուղային տաքսիներում կարելի է տեսնել մոտավորապես նման տեքստով մի հայտարարություն` փակցրած ապակու վրա շատ անհարմար մի տեղ, որն անընդհատ խանգարում է դուրս նայել. “Խնդրեք վարորդին անջատել ծխախոտը”: Դեռ չեմ հանդիպել ինչ-որ մեկին, որ փորձի դա անել, թեև անկեղծ ասած, սակավ է նաև այն վարորդների թիվը, որոնք ծխում են վարելու ընթացքում: Քանի որ ես սովորաբար վերջին կանգառից եմ նստում, վարորդները ծխում են մինչև վարելը, այն էլ մի մասը` դրսում:
Եվ վերջին “քաղաքակիթ” նորամուծությունը. ամռանը ջեռուցման գովերգված համակարգերից մեկն անցկացրեցինք տանը: Չէ, չեմ դժգոհում, տունը դեռևս տաք է:-) Բայց արդեն մի քանի օր է, խողովակներից մեկից ջուր է հոսում: Երեկ եղբայրս փորձում է լուծել խնդիրը. վերցնում է երաշխիքի քարտը ու զանգում նշված համարով: Արձագանքը` “Համարը գոյություն չունի”: Բացում ենք աշխատանքների հանձնման/ընդունման պայմանագիրը: Կան կատարողների անունները, բայց ոչ հեռախոսահամարները:-) Այսօր փորձելու ենք անձամբ գնալ այն խանութը, որտեղից այդ ամենը գնվել է:
Մի խոսքով, շարժվում ենք դեպի Եվրոպա, բայց ինչ-որ շաաատ ծուռ քայլերով: “Կառավարում” հասկացության գրեթե իսպառ բացակայություն բոլոր մակարդակներում: Կառավարումը մեզ մոտ փոխարինվում է “Ախպեր ջան, բա ո՞նց անենք, էս հարցը լուծենք” մոտեցմամբ: Ու կարծես թե փոփոխության պատրաստ չեն ոչ ներքևինները, ոչ վերևինները: Եթե իսկապես Եվրոպա ենք ուզում (ես դեռ կասկածում եմ, թե մեր ժողովուրդը հասկանում է, թե դա ինչ է) հսկայական աշխատանք ունենք անելու, նաև ներքևներում: Ցավոք, Եվրոպան ընկալվում է միայն որպես “լավ ապրելու տեղ”, իսկ թե ինչն է այդ “լավ ապրելու” հիմքում, մենք դեռ լավ չենք պատկերացնում: Որ “լավ ապրելու” համար պետք է երթուղայինից իջնել ու քայլել մի քանի մետր, ոչ թե բարձրաձայն դժգոհել վարորդի անհարգալից վերաբերմունքից, որ պետք է այնումենայնիվ վարորդին ասել, որ պետք չի ծխել, որովհետև դա արգելվում է օրենքով, և ոչ թե լռել, որովհետև “Հա, մարդ ա էլի, ծխում ա, թող ծխի”, որ երաշխիք տալիս, պետք է պատրաստ լինել կատարել խոստումը, հակառակ դեպքում “վստահելի գործընկերոջից” անմիջապես վերածվում ես սովորական չարչիի, որը հատուկ է Արևելքին, ոչ Եվրոպային (չէ, թյուր կարծիք թող չստեղծվի, թե ես գերադասում եմ մեկը մյուսից, ուղղակի չեմ գերադասում ինքնախաբեությունն ու ձևացնելը), սա դեռ մենք չենք ներմուծել մեր առօրյան:
posted by christina at 12:23 PM
4 Comments:
"...սա դեռ մենք չենք ներմուծել մեր առօրյան:"
Inch xosq, der chenq nermutsel. Ev im kartsiqov, erku dzevov e da kareli anel:
1) Chisht u baroyakan skzbunqnera (voronq, i miji aylots, shat depqerum bun Evropakan el chen, ayl hamamardkayin, ete voch hents isk Haykakan: karogh a "ardar qrtnqi" gaghapara Lyuqsemburgits e bervel mer hoghagorts paperin?!) gnahatel, hargel, sermanel ev hastatel layn hasarakutyan mej. Da karogh e arvi ev anhatakan kargov (qo motikneri het xoselis u vichelis), ev manavand MTAVORAKANNERI makardakov, ovqer shat aveli mets lsaran unen ev um qaghaqatsiakan partqn e da! (Ete amen hay tsnogh kardar, haskanar ev ir erexayin dastiaraker Paruyr Sevaki "Vordus" manifestayin votanavori shnchov, Hayastana hima SHAAAATT aveli geghetsik, bareketsik, kirt ev zargatsats erkir kliner!!! Kardatseq, ete tsanot cheq; 50 tari araj e grvats, bayts zhamanak haskatsutyunits durs e - haverzhakan xorhurd uni!) Inch, Sevaka ev urish lavaguyn hayera petq e Evropayi vra nayein, vor irents hoginerum zgayin "lavi, baru, siro karot"?? Voch, iharke!!
2) PETUTYUNA shat mets der uni xaghalu ays gortsum, bayts aysorva orov voch miayn chi xaghum, ayl ughigh hakarakn e anum!!! Dzevakan kangarner karutsela mi koghm - HIMNAKAN hartsa orenqa hargeln a orinapah marminneri ev petutyan ghekavarneri koghmits! Da grete BADZARDZAK goyutyun chuni! Erb vor stipvats en inch-vor dzevov ardaranal (isk shutvanits arden ayn astichan tqats unen zhoghovrdi vra, vor voch el dzevakan 'chisht barer' en artasanum), apa arants amachelu, bardzradzayn asum en armatapes hakaraka nran, inch petq e` mer zhoghovrdi mtatselakerpa (mentaliteta) ankirt e, menq tsaxu pornikner enq, demokratia chenq uzum, aznvutyun chgitenq inch e, ev ayln.
Mi xosqov, ham mardik irenq (manavand mtavorakannera), ham el ishxanutyunnera petq e sermanen ayd qaghaqakirt varqi kanonnera.
Aysorva orov, mtavorakanneri mets masa kam apatiayi mej e, kam vaxenum e, kam el tsaxvel e (yes Sos Sargsyanin shat ei sirum ev hargum, bayts hima barev chem karoghana tal); ishxanutyunnera steghtsel ev amratsnum en mafiakan-oligarxakan anoren Systema; ev zhoghovrdi achogh hatvatsa baroyakan normera lriv aylaservats dzevov e 'nkalum ev nuynisk hpartanum dranov!
Voghormi qez, Paruyr Sevak...
Christina, there are two kinds of Europe - the Northerners and the Southerners. Armenia resembles the Southern Europe with its culture.
What you refer to as 'Yevropa' is the Northern European culture which places a lot of emphasis on law and order and tries to minimize the human factor.
I much prefer the Southern European style of relationships although living among the law and order type culture is far easier as you don't have to know people.
Christina jan, Charbaxic Barekamuthyun el en hin kanonner@ gortsum, 9-rd masivic Prospekt el, Bangladeshic Hanrapetuthyan hraparak el ... Aynpes wor kangarnerum kangnum en miayn Mashtoci poghotayi taratsqum, mek el Barekamuthun metroyi kangarnerum, ev ays amen@ aveli shat cucadrakan bnuyt e krum. 2 or araj el Armeniayi deghnaktuc jurnalistuhin hrchvanqic shnchaheghdz linelov patmum er, wor arden bolor@ kangarnerum em kangnum - "Sksenq mer nkarahanumner@ MAshtoci poghotayic ... isk hima gnanq BArekamuthyun ..." u verj. Chei asi, wor Halabyani vra kangarner chka - aveli chisht` nor kangarner chka. Isk hneri cucanakner@ shat tegherum pahpanvum en u nuynisk yes shat lav hishum em soveti jamanakva dranc tegher@, el chem asum indzanic tariqovneri het. Amen inchic baci, aystegh nayev texnikakan patchar ka - kangarum miajamanak 5-6 (kam avel) ertughayin chen karogh kangnel, toghunakuthyan xndir ka, ertughayinnern aveli shat en, qan mer poghocnern u kangarner@ karogh en spasarkel.
Chgitem inchqanov e da kapvats evropayi kam mardkayin sovorakan arjanapatvuthyan u patasxanatvuthyan zgacman het, sakayn cavov karogh em ardzanagrel, wor Hayastanum CHKA erashxiqayin spasarkum (shat hazvagyut bacaruthyunnerov). Bolor@ miayn tsaxelu tern en, isk the heto inch klini - irenc hogs@ che. Nuyn ayd jerucman hamakargeric mekn el yes em teghadrel 3 amis araj. Bavakanin shat varpetner ekan-gnacin, iraramerj baner asecin tarber nyuteri masin ev i verjo, haskanalov wor ayd "bariq@" verjum "chariq" e darnalu (katacogh xoghovakneri ev aylni tesqov), yes inqs em Internetic gtel anhrajesht informacian katsaneri, xoghovakneri, miacumneri masin, haskacel wor ayn, inch aystegh arajarkum en, parzapes zibil e, baris bun imastov (himankanum turqakan zibil, wor mer hayer@ krats berum en germanakani u italakani anvan tak), @ntrel charyac poqraguyn@ u im gtsagrmamab, bayc varpeti mijocov havaqel nuyn ayd jerucman hamakarg@. U wonc wor im motik @nkern e asum, ow inch katsa dnum e, asum e SHAT GOH EM mi parz patcharov, wor ed mard@ miangamic taq jur u jerucum e stanum, wor@ minchev ayd chuner, kam uner urish, aveli tank kam bard chanaparhov. Dra hamr el goh en, inchi piti djgoh linen, togh mi 2 teghic el jur kata, tak@ apse kam bajak kdnen, shabat-kiraki el kpordzen inqnuruyn sarqel, che wor amen hay tghamard arajin hertin bazmaprofil varpet e, amen inchi masnaget ??? Bavakanin tank evropakan katsa ei tesel u cankanum ei dranic gnel, bayc uzum ei vstah linel, wor erashxiqayin spasrkum@ normal klini, kam gone irenq kunenan anhrajesjht bolor pahestamaser@, ete hankarts inch wor ban pchana. Parzvec, wor irenq woch mi poahestamas chunen, parzapes chen berum, worovhetev IRENC KATSANER@ CHEN PCHANUM !!! Haverjakan sharjich en haytnagortsel tgherq@, ayn el Hayastani paymannerum, ur woch jur@, woch gaz@, woch hosanq@ standartnerin chen hamapatasxanum u mijazgayin makardakov hamarvum en anorak. Isk erashxiqi masin harcin patasxanecin ,wor gortsaranayin erashxiq@ 25 tari e. "Isk dzer erashxiq@?" - "1 tari" - "Inchu aydqan qich, ete aydpes vstah eq dzer apranqi voraki harcum ?" - "De @nker jan, teghadreluc heto ete problem chi linum, gortsaranayin defekt, mi tari wor ashxatum a, teghin, jrin sovorum a, el problem chi linum". Mardik @ntani kendani en arajarkum, teghin u jrin henc sovorec, el chi paxni, normal kmna qo tan@ :) Mek el zvarchali e, the inchpes en turqakan apranq@ pordzum saghacnel germanakani anvan tak. "Inchakan e ?" - "Germanakan texnologiayov e patrastvats, axpers" - "Ha, bayc wortegh en patrastum ?" - (erkar pausa) - "Turqiayum a, bayc germanakan stanok a".
Mard chgiti xnda, the lac lini ....
http://www.aravot.am/2006/aravot_arm/December/6/u02.htm
Post a Comment
<< Home